Heilræði dagsins
'Skipulegðu lesturinn fram að prófdegi og fylgdu áætluninni eftir föngum. '

Próf í Háskóla Íslands

Almennt
Próf eru fyrir skráða stúdenta og geta verið munnleg, skrifleg eða verkleg. Skráning í námskeið er jafnframt skráning í próf óháð því hvort námsmat er fram með skrifilegu eða munnlegu prófi, æfingavinnu, verkefnum eða ritgerð.
Stúdentum er skylt að hafa persónuskilríki og framvísa því er þeir gangast undir próf svo ganga megi úr skugga um að þeir eigi próftökurétt. Kennarar standa fyrir prófum, en hver deild ræður tilhögun prófa hjá sér að svo miklu leyti sem ekki eru sett bindandi ákvæði um það í lögum eða reglum Háskólans. Prófa ber sem víðast úr því efni sem er til prófs. Við munnleg próf, sem teljast til fullnaðarprófs, skal vera prófdómari utan Háskólans, en skrifleg og verkleg próf dæma hlutaðeigandi kennarar einir nema deild ákveði annað.
Auglýstum prófdegi verður einungis breytt með ákvörðun deildarforseta að höfðu samráði við framkvæmdastjóra kennslusviðs, og að fengnu skriflegu samþykki allra þeirra sem skráðir eru til viðkomandi prófs.

Tilkynning um námsmat og próf
Almenn tilhögun námsmats og prófs kemur fram í kennsluskrá. Nánari tilhögun, ef við á, er kynnt í upphafi námskeiðs eða á vefsíðu þess. Hið sama á við um vægi verklegra þátta, ritgerðar, munnlegs prófs o.s.frv. í lokaeinkunn.

Umræðutímar fyrir próf
Æskilegt er að kennarar ljúki námskeiði með umræðu- eða fyrirspurnartíma skömmu fyrir próf.

Skráning í námskeið og próf
Kennslu og próf þarf að skipuleggja með góðum fyrirvara. Því er mikilvægt að stúdentar sýni aðgát og ábyrgð er þeir skrá sig í námskeið og próf. Fullt nám miðast við 60 ECTS einingar á námsári að jafnaði, þ.e. 30 ECTS einingar á misseri, og allt skipulag skólastarfsins miðast við þessa forsendu. Óski stúdent eftir því að skrá sig í 40 ECTS einingar eða fleiri á misseri ber honum að leggja fram rökstudda greinargerð þar um og óska undanþágu.

Próftímabil og úrsögn úr prófi
Almenn lokapróf eru haldin í desember og á tímabilinu apríl til maí. Skjúkra- og upptökupróf eru haldin í janúar og júní. Úrsögn úr prófi skal vera skrifleg og hafa borist skrifstofu nemendaskrár Háskóla Íslands innan þess frests sem auglýstur er hverju sinni. Skráðir stúdentar fá falleinkunn mæti þeir ekki til prófs.

Próftökuréttur
Próf eru einungis fyrir skráða stúdenta. Prófvörðum ber að gæta þess við upphaf prófs að allir sem eru í prófsal hafi próftökurétt. Heimilt er að vísa stúdentum frá prófi sem þeir eru ekki skráðir í.

Sætaskipan í prófstofum
Prófstaðir eru auglýstir með a.m.k. sólarhrings fyrirvara. Próftafla og skipan í stofur er auglýst á heimasvæði hvers stúdents á Uglunni. Stúdentum er skipað í tiltekin sæti í prófstofum eftir númerum, sem auglýst eru sérstaklega á nafnalista áður en próf fer fram. Enginn má taka próf á öðrum stað en honum hefur verið úthlutaður fyrirfram. Stúdentar með sérstaka námsörðugleika geta óskað eftir því að taka próf í sérstökum fámennari stofum en þess þarf að óska með góðum fyrirvara í samráði við námsráðgjöf.

Skrifleg próf
Vægi spurninga skal koma fram á prófverkefni, ef unnt er að koma því við. Mælst er til þess að í upphafi sé efnisskipan prófverkefnis lýst með nokkrum orðum, sérstaklega ef það er á mörgum síðum, í mörgum hlutum, eða ef vægi spurninga er misjafnt. Með því móti er tryggt að próftaki átti sig, hafi hann fengið gallað verkefni í hendur.
Æskilegt er að kennari (eða staðgengill hans) komi á prófstað í skriflegum prófum sem hann stendur fyrir og að hægt sé að ná í hann á meðan á prófi stendur. Ef kennari verður var við almenn vafaatriði hjá stúdentum í prófi er mælst til þess að hann greiði úr þeim í heyranda hljóði ef aðstæður leyfa. Uppgötvist galli í prófverkefni, sem ekki verður leiðréttur með einföldum hætti á prófstað, ber kennara að auka vægi annarra prófþátta sem því nemur. Það sama gildir ef ekki næst í kennara. Innan á kápu prófbóka eru birtar prófreglur, sem stúdentum ber að fara eftir.

Munnleg próf
Munnleg próf skulu haldin í heyranda hljóði. Háskóladeild er þó heimilt að ákveða, ef sérstaklega stendur á, að munnleg próf séu haldin fyrir luktum dyrum, enda sé það tilkynnt fyrirfram.

Prófnúmer og nemendanúmer
Skriflegar prófúrlausnir skulu merktar prófnúmerum en þau eru jafnframt nemendanúmer sem nemendaskrá úthlutar hverjum stúdent. Deild getur sett reglur um undanþágu frá þessu meginákvæði. Heimilt er að birta einkunnir undir þessum númerum.

Einkunnaskil
Einkunnir skulu birtar í síðasta lagi tveimur vikum eftir próf, þó í síðasta lagi þremur vikum eftir hvert haustmisserispróf í desember. Felist námsmat í örðu en skriflegu eða munnlegu prófi, er miðað við skiladag ritgerðar/verkefnis eða þann dag sem námsmat fer fram. Í fjölmennum prófum er heimilt að gefa lengri skilafrest. Stúdentar hafa aðgang að einkunnum sínum með ýmsum hætti, t.d. hjá nemendaskrá gegn framvísun persónuskilríkja eða í gegnum Ugluna með notkun sérstaks leyniorðs sem hver stúdent fær úthlutað.

Einkunnir
Ein einkunn er gefin fyrir hvert námskeið (námskeiðsnúmer). Þar sem námskeiði er skipað í fleiri en einn prófhluta, s.s. skriflegt próf, verklegar æfingar, ritgerðir, skýrslur o.s.frv., er einkunn fyrir námskeiðið vegið meðaltal allra prófhluta. Deildum er þó heimilt að áskilja að lágmarkseinkunn sé náð í hverjum prófhluta fyrir sig. Ef námskeiði er þannig skipað í fleiri en einn prófhluta skal koma fram hvaða einkunn stúdent hlaut fyrir hvern hluta.

Útskýring á einkunn
Stúdent á rétt til að fá útskýringar kennara á mati skriflegrar úrlausnar sinnar, ef hann æskir þess innan fimmtán daga frá birtingu einkunnar.

Skipan prófdómara
Prófdómarar eru skipaðir fyrirfram til þriggja ára í senn í prófum sem eru sérlega afdrifarík í námsferli stúdenta, s.s. samkeppnisprófum. Ennfremur skal einn prófdómari vera við munnleg próf sem teljast til fullnaðarprófs. Skrifleg próf dæma hlutaðeigandi kennarar einir, nema prófdómari hafi verið skipaður fyrirfram. Rektor skipar prófdómendur að fengnum tillögum háskóladeildar.

Stúdent eða kennari óskar eftir prófdómara
Vilji stúdent, sem ekki hefur staðist próf, eigi una mati kennarans getur hann snúið sér til viðkomandi deildarforseta og skal þá prófdómari skipaður í hverju tilviki. Einnig getur kennari eða meirihluti stúdenta í námskeiði, telji þeir til þess sérstaka ástæðu, óskað skipunar prófdómara í einstöku prófi. Mat prófdómara sem kallaður er til eftir að mat kennara liggur fyrir, getur einungis leitt til breytingar á einkunn kennarans til hækkunar, en ekki lækkunar.

Verkaskipting kennara og prófdómara
Kennari og prófdómari, ef til er kallaður, dæma hvor um sig úrlausnina. Hvor um sig gefur sjálfsætt einkunn fyrir úrlausnina og gilda þær jafnt í einkunnagjöf. Hlutverk prófdómara sem er kallaður til eftir að mat kennara liggur fyrir, er bundið við að fara yfir úrlausnir í því tiltekna prófi. Við þessar aðstæður fer prófdómari ekki yfir uppbyggingu prófsins með tilliti til námsefnis.

Endurtaka prófs
Stúdent sem ekki stenst próf, gengur frá því eftir að hann hefur byrjað það eða kemur ekki til prófsins og hefur ekki boðað forföll, er heimilt að þreyta prófið að nýju innan árs. Standist hann þá ekki prófið, gangi frá því eða komi ekki til prófs án þess að boða forföll, hefur hann fyrirgert rétti sínum til að ganga oftar undir prófið. Háskóladeild getur veitt undanþágu frá þessu ákvæði ef sérstaklega stendur á. Stúdent er jafnframt heimilt að endurtaka próf sem hann hefur staðist, ef það er gert í tæka tíð samkvæmt ákvæðum um tímamörk (innan árs), en um leið og hann byrjar seinna prófið fellur fyrra próf úr gildi. Sérstakar reglur gilda þó um samkeppnispróf.

Endurtaka prófs
Stúdent sem ekki stenst próf, gengur frá því eftir að hann hefur byrjað það eða kemur ekki til prófsins og hefur ekki boðað forföll, er heimilt að þreyta prófið að nýju innan árs. Standist hann þá ekki prófið, gangi frá því eða komi ekki til prófs án þess að boða forföll, hefur hann fyrirgert rétti sínum til að ganga oftar undir prófið. Háskóladeild getur veitt undanþágu frá þessu ákvæði ef sérstaklega stendur á. Stúdent er jafnframt heimilt að endurtaka próf sem hann hefur staðist, ef það er gert í tæka tíð samkvæmt ákvæðum um tímamörk (innan árs), en um leið og hann byrjar seinna prófið fellur fyrra próf úr gildi. Sérstakar reglur gilda þó um samkeppnispróf.

Veikindi í prófi
Stúdent sem veikist og getur þar af leiðandi ekki þreytt próf, ber að tilkynna um veikindi sín samdægurs (á próftímanum) til nemendaskrár (nemskra@hi.is) og skila þangað læknisvottorði innan þriggja daga. Hið sama gildir ef barn stúdents veikist. Veikist stúdent í prófi ber honum að vekja athygli prófvarðar sem skrifar athugasemd um það á prófúrlausn. Skal læknisvottorði dagsettu samdægurs skilað til nemendaskrár. Læknisvottorð eru yfirfarin af trúnaðarlækni Háskólans.

Sjúkrapróf
Sjúkra- og upptökupróf eru að öllu jöfnu haldin í janúar og maí/júní, í kjölfar almennra prófa í desember og maí. Þó er heimilt að halda sjúkrapróf á öðrum tíma, ef stúdent sem þess æskir á kost á að brautskrást við næstu brautskráningu sem í hönd fer. Sjúkrapróf kemur í stað hefðbundins misserisprófs og skerðir því ekki rétt viðkomandi stúdents til upptökuprófs. Sækja þarf skriflega um sjúkrapróf til skrifstofu deildar innan þriggja daga frá því próf var haldið. Auglýsa skal hvar og hvenær sjúkrapróf verði haldið með að minnsta kosti þriggja sólarhringa fyrirvara.

Misferli í prófum
Stúdent sem staðinn er að misferli í prófi er vísað frá prófi og kann að missa próftökurétt í öðrum námskeiðum á próftímabilinu. Þung viðurlög eru í Háskóla Íslands við misferli í prófum og auk missis próftökuréttar getur viðkomandi stúdent hlotið áminningu og orðið fyrir því að vera vikið úr skóla, tímabundið eða fyrir fullt og allt. Hið sama gildir um misferli þar sem námsmat felst í öðru en skriflegu eða munnlegu prófi, svo sem ef stúdent leggur fram verkefni, þar sem hann gerir vinnu annars stúdents að sinni eigin.

Aðgangur að eldri prófverkefnum
Í samræmi við upplýsingalög nr. 50/1996 vill Stúdentaráð Háskóla Íslands benda stúdentum á rétt þeirra til aðgangs að gömlum prófverkefnum. Heimild þessi, sem leiða má af 1. mgr. 3. gr. laganna, er óháð því hvort viðkomandi stúdent tók prófið eða sat viðkomandi námskeið sjálfur. Í beiðni um aðgang að prófi skal tilgreina þau próf sem viðkomandi óskar eftir að kynna sér. Sé farið fram á að fá ljósrit af prófverkefnum skal orðið við þeirri beiðni, nema verkefnin séu þess eðlis eða fjöldi þeirra sé svo mikill að það sé vandkvæðum bundið. Æskilegt er að beina því til kennara að skila prófum til kennslusviðs Háskóla Íslands þannig að prófin birtist sem fyrst í prófasafni Stúdentaráðs og Háskóla Íslands á Uglunni.
Tekið skal fram að Háskóli Íslands telur að það fari eftir ákvörðun kennara hverju sinni hvernig aðgangur skal veittur að prófverkefni eftir að það hefur verið lagt fyrir og niðurstaða prófsins liggur fyrir. Lendi stúdent í vandræðum með beiðni um aðgang að gömlu prófverkefni er viðkomandi bent á að hafa samband við Réttindaskrifstofu stúdenta á shi@hi.is eða í síma 570-0850 og Stúdentaráð veitir aðstoð í málinu.